Het gangenstelsel van de mol: De ondergrondse netwerken begrijpen, herkennen en aanpakken

Vraag je je vandaag misschien af welk dier er gangen graaft in je tuin? Dan ben je hier aan het juiste adres. Op deze pagina vind je alle informatie, schema’s en oplossingen. Mollen, die kleine gravende zoogdieren, zijn even fascinerend als vervelend. Hun ondergrondse activiteiten laten namelijk duidelijke sporen na: molshopen. Die heuveltjes aarde zijn het zichtbare bewijs van een heel netwerk van ondergrondse gangen in je tuin. Deze hopen aarde, die in tuinen en landbouw als pure overlast worden gezien, zijn in werkelijkheid het resultaat van het harde werk van de mol. Als onvermoeibare bouwer graaft hij een uitgebreid gangenstelsel, een waar labyrint onder het oppervlak.

In dit artikel leggen we je alles uit over de complexiteit van het ondergrondse netwerk van mollen. Je zult ontdekken hoe het gangenstelsel is opgebouwd en je krijgt alle handvatten die je nodig hebt om de aanwezigheid van deze onvermoeibare graver te herkennen en aan te pakken.

1.De mol: Een miskende ondergrondse architect

De Europese mol (Talpa europaea) is een insectenetend zoogdier dat een uitzonderlijk vermogen heeft ontwikkeld om onder de grond te leven. Er wordt vaak gedacht dat hij niets ziet, maar de mol is niet blind. Zijn ogen stellen hem enkel in staat om lichtverschillen waar te nemen. Hij compenseert zijn beperkte zicht met een sterk ontwikkelde reukzin en een extreem gevoelige tastzin.

Zijn korte, stevige voorpoten zijn uitgerust met krachtige klauwen. Hij gebruikt ze als sterke schoppen om zijn ondergrondse gangen te graven. Door dat onophoudelijke gegraaf ontstaan de molshopen. Om de uitgegraven aarde kwijt te raken, werken mollen deze vanuit de gangen naar boven, waardoor die bekende heuveltjes aan de oppervlakte verschijnen.

Hoewel ze er misschien wat vreemd uitzien en een ware plaag zijn voor spelende kinderen of de grasmaaier in de tuin, zijn mollen op zich geen plaagdieren. Ze vallen namelijk geen planten aan. Hun gangen kunnen echter wel menselijke activiteiten verstoren en soms zelfs leiden tot een verstuikte enkel, wanneer een gang instort net als je eroverheen loopt.

2.Biologie en levenswijze van de mol

Om het gangenstelsel van een mol goed te begrijpen, is het belangrijk om de basis van zijn levenswijze en biologie te kennen.

Grootte en gewicht: Een volwassen mol is tussen de 10 en 20 cm lang en weegt tussen de 60 en 150 gram. De mannetjes zijn over het algemeen zwaarder dan de vrouwtjes.

Uiterlijk: De mol heeft een dichte, zwart of grijszwarte vacht waarvan de haren geen specifieke richting hebben. Zijn voorpoten zijn erg kort maar zeer krachtig. Hij gebruikt zijn stevige klauwen om te graven. Zijn ogen zijn verborgen onder de vacht.

Zicht en gehoor: Het gezichtsvermogen van de mol is zeer beperkt, maar zijn gehoor is uitstekend ontwikkeld. Hij gebruikt het dan ook om het geluid van regenwormen te horen en op ze te jagen in zijn ondergrondse gangen. Dit zintuig spoort hem aan om constant nieuwe gangen te graven in zijn zoektocht naar voedsel.

Reukzin en tastzin: De mol heeft een zeer scherpe reukzin en een sterk ontwikkelde tastzin. Hij voelt de kleinste trillingen in de grond dankzij zijn snorharen (vibrissae) en zijn staart, die hij omhoog houdt en constant in contact is met de wanden van de gangen. Deze twee organen dienen als zijn gids in het gangenstelsel.

Voeding: De mol is een dier dat geen dood organisch materiaal eet. Het is een echte insecteneter die zich voornamelijk voedt met regenwormen (80 tot 90% van zijn dieet). Hij eet insecten, larven en andere ongewervelden die onder de grond leven, en gebruikt zijn gangen als jachtterrein. Hoe meer voedsel hij nodig heeft, hoe verder hij zijn gangenstelsel uitbreidt.

Activiteit: De mol is het hele jaar door actief. In de zomer graaft hij zijn gangen omdat de droge grond de zoektocht naar voedsel moeilijker maakt, en in de winter maakt hij diepere gangen om zich tegen de kou te beschermen. In sommige gebieden graaft hij juist dichter bij de oppervlakte om overstromingen te vermijden. Hij stopt dus nooit met graven om zijn netwerk te onderhouden en in zijn levensonderhoud te voorzien.

3.Typische opbouw van een mollengangenstelsel

De typische opbouw van een mollengangenstelsel omvat:

  1. De jachtgangen, die oppervlakkiger en tijdelijk zijn.
  2. De voorraadkamer van de mol, zijn reserve aan voedsel.
  3. Het netwerk van diepe gangen, die dieper liggen dan de rest van het netwerk en permanent zijn.
  4. Het nest van de mol, dat zich vaak onder de grootste molshoop bevindt.

In het volgende deel leggen we ook uit hoe je de hoofdgang herkent.

De gangen bevinden zich meestal op minder dan 15 cm diepte, maar kunnen tot 50 cm diep gaan. Nu gaan we elk onderdeel van dit gangenstelsel in detail bekijken, zodat we het samen helemaal begrijpen.

4.Het gangenstelsel van de mol: Een ware ondergrondse wereld

We komen nu bij de kern van de zaak die je naar deze pagina heeft geleid: het begrijpen van het gangenstelsel van de mol.

Het gangenstelsel van dit gravende dier bestaat uit talrijke, verschillende vertakkingen om zijn verplaatsingen en jachtactiviteiten te optimaliseren.

5.De hoofdgangen: een handleiding

Je herkent de hoofdgangen aan de lange, aaneengesloten rijen molshopen die zichtbaar zijn. De hoofdgang wordt door de mol 6 tot 7 keer per dag gebruikt. Deze gang is ronder dan de andere (dat merk je als je hem openmaakt). De hoofdgang van het mollennetwerk ligt tussen 15 en 25 centimeter onder het oppervlak, en soms zelfs op 50 cm diepte.

De hoofdgang is de gang waar de mol het vaakst doorheen komt, omdat deze het hele netwerk met elkaar verbindt. De mol gebruikt deze gangen om zich te oriënteren en zich snel onder de grond te verplaatsen.

6.De jachtgangen van de mol

De mol graaft ook oppervlakkige gangen, die zich vlak onder het grondoppervlak bevinden. Dit zijn in feite tijdelijke jachtgangen die maar door één mol worden gebruikt. Een mol graaft een jachtgang wanneer hij een regenworm voelt of hoort. Hij graaft dan een gang, eet de regenworm op en komt er niet per se weer terug.

Het gaat hier dus om tijdelijke gangen die over het algemeen maar één keer door de mol worden gebruikt.

De gangen van de mol zijn relatief smal en hebben een diameter van maximaal 5 tot 6 centimeter. Net genoeg voor de mol om erdoor te kunnen.

7.De oppervlaktegangen

Het gangenstelsel van de mol bestaat ook uit oppervlaktegangen die je heel gemakkelijk kunt herkennen. Deze gangen liggen namelijk zo dicht onder het grondoppervlak dat ze een bult vormen die boven de grond uitsteekt. Je kunt de hele gang van de mol dus volgen door simpelweg naar de opgedrukte aarde over de hele lengte te kijken.

Deze oppervlaktegangen komen in 3 gevallen voor:

  • Het zijn mannetjesmollen die op zoek zijn naar vrouwtjes tijdens het paarseizoen.
  • Het zijn jonge mollen die hun eerste gangen graven maar nog niet de kracht hebben om diep onder de grond te gaan.
  • Het is een mol die zijn gangen aan de oppervlakte maakt om zich bij slecht weer te beschermen tegen dieper gelegen, drassige grond.

Als je een oppervlaktegang hebt, moet je dus snel handelen, omdat de mol je tuin aan de oppervlakte zal omploegen en omdat je het risico loopt je enkel te verzwikken als je op een gang stapt die onmiddellijk onder je voeten instort.

8.De diepe gangen van het netwerk

De mol graaft ook gangen die veel dieper liggen dan de rest van zijn netwerk. Hij gebruikt ze om zich te beschermen tegen roofdieren, maar ook tegen de kou. Het is vaak diep onder de grond dat de mol zijn nest bouwt, waar hij zijn jongen ter wereld zal brengen.

In tegenstelling tot de oppervlaktegangen, is een diepe mollengang veel minder toegankelijk voor roofdieren. Daarom legt hij er een ondergrondse voorraadkamer aan waarin hij voorraden onthoofde regenwormen bewaart, en dat is ook de reden waarom hij er zijn nest bouwt.

9.Het nest van de mol

Onder de grond creëert de mol een complete ondergrondse wereld. Als zoogdier maakt hij ook een nest dat bekleed is met plantenmateriaal, dat tijdens het composteren warmte afgeeft. In dit nest zal hij zijn jongen ter wereld brengen en beschermen. De nestkamer van de mol ligt centraal in een netwerk van gangen, waardoor hij zich heel gemakkelijk kan verplaatsen en beschermen.

De mol is in staat om meerdere keren van nest te veranderen om zijn jongen in veiligheid te brengen. Over het algemeen bevindt het nest zich onder de grootste zichtbare molshoop in je tuin, omdat ze voor het nest veel meer graaft dan voor een simpele gang of een oppervlaktegang.

10.Wat te doen met een mollengat?

Het gangenstelsel van mollen gaat soms gepaard met mollengaten. Het is alsof de mol zijn netwerk van gangen open heeft gelaten. Dat is verrassend, aangezien hij de diepte van de gangen juist gebruikt om zich te beschermen en het openlaten ervan een groot risico vormt. Dit gebeurt in twee situaties:

  • Ofwel is de mol verderop vertrokken om een nieuw gangenstelsel aan te leggen.
  • Ofwel komt de mol het gat zeer snel weer dichten.

Als je een gat ziet dat al meerdere dagen open is, betekent dit dat de mol vertrokken is om verderop een nieuw gangenstelsel te graven. Als je een mollengat hebt, blijf dan observeren. Als de mol het gat komt dichten, is hij nog steeds actief. Als hij het niet dichtmaakt, zul je binnen enkele dagen nieuwe molshopen ontdekken.

Organisatie en algemene informatie over het netwerk

De lengte van het gangenstelsel varieert over het algemeen tussen 100 en 200 meter, maar kan ook de 100m2 overschrijden. Er zijn zelfs mollen waargenomen met netwerken tot wel 4 km lang! De mollengangen vormen een complex netwerk met talrijke vertakkingen die allemaal een functie hebben. Met een tempo van 10 tot 20 meter aan gegraven gangen per dag, breidt de mol zijn werkgebied constant uit. De gangen dienen zowel ter bescherming als voor de voedselvoorziening van de mol. Hoe meer de mol graaft, hoe groter namelijk het aantal regenwormen dat in zijn tunnels valt. En juist doordat hij graaft op zoek naar voedsel, tref jij elke dag nieuwe molshopen aan.

De mol legt een heel ventilatiesysteem aan in zijn gangen; hij is in staat om de kleinste verandering binnen de vertakkingen te voelen.

11.Hoe herken je een mollengang?

Het correct identificeren van een mollengang is cruciaal om de juiste bestrijdingsmethode te kiezen. Hier zijn de belangrijkste aanwijzingen om op te letten: De molshopen:

  • Molshopen hebben een kegel- of koepelvorm.
  • Ze bestaan uit fijne, gezeefde aarde.
  • De opening bevindt zich meestal in het midden van de molshoop.
  • De aanwezigheid van een ‘worst’ van aarde kan de activiteit van een mol bevestigen.
  • Mollen kunnen tot 3 kg aarde verzamelen voordat ze die naar de oppervlakte duwen.
  • De molshopen liggen op een zekere afstand van elkaar en kunnen een regelmatig patroon vormen.

De mollengaten: Mollen laten over het algemeen geen open gaten achter.

12.Hoe bestrijd je mollengangen?

Om je te beschermen tegen de tunnels die door mollen in je tuin worden gegraven, biedt QuickTaupe je een compleet pakket aan. Dit pakket bevat niet alleen het materiaal om vallen te zetten, maar ook volledige begeleiding door een professionele mollenjager uit ons team. Waar je ook bent, hij zal je bijstaan in je strijd tegen de mollen als je tuin geteisterd wordt door hopen aarde.

Neem een kijkje op onze webshoppagina om de oplossingen te zien die wij je bieden om een einde te maken aan dit netwerk van ondergrondse gangen. Als je behoefte hebt aan extra tekeningen van mollengangen, laat het ons dan gerust weten.

Geef een reactie

Je e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *

Taupe Piège à taupe